Rất nhiều phụ huynh từng thở dài và hỏi: “Sao dạo này con lười thế?”
Con ngủ nhiều hơn, nằm lì trong phòng hoặc làm việc gì cũng chậm. Cha mẹ nhắc thì con cáu, nhưng không nhắc thì con chẳng làm. Trước đây con chăm chỉ, năng động bao nhiêu thì bây giờ con trì trệ bấy nhiêu. Giờ đây, những lo lắng, bực bội và thất vọng dồn phía con, bủa vây tâm trí của cha mẹ, khiến không khí gia đình trở nên căng thẳng, ngột ngạt.
Thế nhưng, rất nhiều em học sinh cấp 3 đến khám, trị liệu tâm lý tại BrainCare cũng chia sẻ nhiều biểu hiện mà phụ huynh tạm gọi là “lười”: ngủ nhiều, ăn uống thất thường, về nhà là đóng cửa phòng, không nói chuyện với ai…Các em đến với BrainCare ở nhiều tình trạng khác nhau nhưng cùng chung một căn bệnh: Trầm cảm. Vậy, liệu con có thật sự lười biếng, hay đây là dấu hiệu của một tâm hồn đang kiệt sức? Để hiểu rõ hơn về tình trạng này, cha mẹ cùng với Viện Tâm lý Giáo dục BrainCare tìm hiểu trong bài viết này nhé!
Trầm cảm ở trẻ em và vị thành niên, phụ huynh cần lưu ý điều gì?
- ”Lười biếng” là khi con có đủ năng lượng, nhưng con không muốn dùng để hoạt động. Trong khi đó, bản chất của trầm cảm là trạng thái năng lượng kiệt quệ khiến con không đủ năng lượng để học tập và làm việc. Chính vì vậy, con thường nằm hoặc ngồi đờ người ra một nơi, chuyển động chậm chạp và tâm trí mất đi sự nhạy bén cũng như tập trung.
- Thông thường, nhiều cha mẹ nghĩ rằng các dấu hiệu của trầm cảm thường gắn liền với cảm xúc buồn bã, khóc lóc hoặc cảm giác đau khổ. Song trên thực tế, biểu hiện trầm cảm của con (đặc biệt là giai đoạn vị thành niên) thường thấy là:
- Buồn rầu, trống vắng không mục đích, vô vọng, khóc nhiều
- Khó chịu, bực dọc, gắt gỏng
- Giảm sút hoặc mất hẳn sự quan tâm đến mọi việc xảy ra hàng ngày
- Khó ngủ hoặc ngủ li bì suốt ngày
- Quá nhạy bén với kích động hoặc quá ù lì đờ đẫn
- Cảm thấy mệt mỏi hầu như mỗi ngày
- Cảm thấy bản thân tệ hại vô giá trị hoặc có tội lỗi hầu như mỗi ngày
- Giảm sút khả năng suy nghĩ, tập trung hầu như mỗi ngày
- Đầu óc luôn nghĩ đến chuyện tự tử mà không có kế hoạch nhất định hoặc toan tự tử hay đã có kế hoạch sẵn cho việc tự tử sắp đến
Nhìn từ bên ngoài, những biểu hiện này rất dễ bị hiểu lầm và gán nhãn là lười hoặc thiếu ý chí nhưng thực tế con đang phải đối mặt với trầm cảm – một loại rối loạn tâm lý khiến con bị suy giảm khả năng điều hòa cảm xúc, năng lượng và động lực bên trong. Từ đó, con không còn cảm thấy tha thiết học tập, vui chơi và làm việc dù trước đây con rất nhiệt tình và cố gắng.
Khi não bộ lựa chọn “lười biếng” để bảo vệ tinh thần
- Khi con phải chịu nhiều áp lực trong khoảng thời gian dài, hệ thần kinh của con có thể rơi vào trạng thái đóng băng. Theo các nhà tâm lý học, đây là cơ chế não bộ đưa cơ thể về mức năng lượng thấp để bảo vệ con trước những sức ép tinh thần quá lớn.
- Khi trạng thái đóng băng diễn ra, não sẽ ưu tiên giữ an toàn thay vì thúc đẩy hoạt động vui chơi hay học tập. Những khả năng như: tập trung, chủ động, sáng tạo hoặc tiếp thu kiến thức… đều suy giảm vì bộ não ưu tiên “tiết kiệm năng lượng”.
Vì vậy, việc cha mẹ càng thúc ép con cần tích cực lên, cố gắng lên thì càng phản tác dụng vì lúc này não bộ của con đã chỉ huy cơ thể giảm hoạt động. Điều này không khác gì bắt một người kiệt sức phải chạy nhanh hơn, sẽ không những không thể nhanh hơn mà chỉ dẫn tới kiệt sức và gục ngã.
Điều con cần là sự quan tâm, thấu hiểu và kiên nhẫn đúng cách của cha mẹ. Phụ huynh có thể xem lại bài viết về: “Làm thế nào để cha mẹ kết nối với con khi con bị trầm cảm” tại đường link: https://www.facebook.com/photo/?fbid=1468682261687202&set=a.777385934150175
Nếu nhận thấy con có dấu hiệu của trầm cảm, hoặc gặp khó khăn trong việc kết nối với con, đừng ngần ngại tìm đến các chuyên gia tâm lý. Tại Viện Tâm lý Giáo dục BrainCare, với đội ngũ Tiến sĩ, Thạc sĩ giàu kinh nghiệm trong tham vấn, trị liệu tâm lý, chúng tôi luôn sẵn sàng đồng hành, lắng nghe bạn và gia đình để giải quyết tận gốc rễ các vấn đề tâm lý. Hãy đến với BrainCare, vì bạn và gia đình xứng đáng được hạnh phúc.
Khám sức khỏe tâm thần tại BrainCare
Chúng tôi có đội ngũ chuyên gia tâm lý, bác sĩ nhiều năm kinh nghiệm đánh giá, tham vấn, trị liệu, chẩn đoán uy tín, mang đến lợi ích cho khách hàng.
BrainCare hướng tới trở thành một trong những đơn vị dẫn đầu về lĩnh vực chăm sóc sức khoẻ tinh thần tại Việt Nam, làm thay đổi thói quen và nhận thức của người Việt Nam trong việc chú trọng sức khoẻ tinh thần và tìm kiếm sự trợ giúp khi cần thiết. BrainCare “Vì cộng đồng hạnh phúc từng phút giây”.












